Συνήλθε χθες, στην πρώτη συνεδρίασή του μετά τις εκλογές του Ιουνίου, το Μεικτό Συμβούλιο της ΕΣΗΕΑ, με ευρεία συμμετοχή των συναδέλφων που έχουν εκλεγεί να εκπροσωπήσουν τους δημοσιογράφους των ΜΜΕ όπου εργάζονται.

Στην ημερήσια διάταξη της πρώτης αυτής συνεδρίασης τέθηκαν τα θέματα της έναρξης συζήτησης για την αλλαγή του Καταστατικού και τα οξύτατα εργασιακά προβλήματα που αντιμετωπίζει ο κλάδος.

Σε ξεχωριστή πρόταση συζητήθηκε, επίσης, των θέμα των πνευματικών δικαιωμάτων των δημοσιογράφων στην ψηφιακή εποχή.

Συγκεκριμένα:

Όσον αφορά το Καταστατικό, τα μέλη του Μεικτού Συμβουλίου ενημερώθηκαν για την απόφαση του Δ.Σ. να συγκροτήσει Επιτροπή με την συμμετοχή και μελών του Μ.Σ. (συνεδρίαση Δ.Σ. 3/2-7-19) η οποία θα επεξεργαστεί πρόταση για την τροποποίηση του Καταστατικού της ΕΣΗΕΑ, το οποίο, όπως είναι τροποποιημένο,  είναι σε ισχύ από το 1978 και η αναθεώρησή του κρίνεται επιβεβλημένη, δεδομένων των τεράστιων εξελίξεων στον χώρο των ΜΜΕ και των αλλαγών που έχουν επέλθει τα τελευταία χρόνια στη νομοθεσία, για την καλή λειτουργία του Σωματείου μας.

Τόσο από τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου όσο και από τα μέλη του Μεικτού Συμβουλίου διατυπώθηκε προβληματισμός για τη δυνατότητα να τελεσφορήσει η προσπάθεια, δεδομένων των δυσκολιών που προκύπτουν από τις διευρυμένες πλειοψηφίες που απαιτούνται για την τροποποίηση του Καταστατικού.

Προκρίθηκε ωστόσο η άποψη ότι η συζήτηση πρέπει να ξεκινήσει, ώστε να υπάρξει ο χρόνος της διαμόρφωσης της ολοκληρωμένης πρότασης και να επιδιωχθεί η μεγαλύτερη δυνατή συναίνεση. Κοινή ήταν η άποψη ότι πρόκειται για ένα δύσκολο εγχείρημα, πλην, όμως, αναγκαίο.

Όσον αφορά τα εργασιακά, οι συνάδελφοι ενημέρωσαν το Συμβούλιο για τα επιμέρους ζητήματα που αντιμετωπίζουν στα ΜΜΕ όπου εργάζονται.  Έγινε επίσης ενημέρωση για τους δικαστικούς αγώνες που είναι σε εξέλιξη και η ΕΣΗΕΑ θα δώσει τη μάχη της, για την διατήρηση του ΕΔΟΕΑΠ ως αυτοτελούς Ταμείου των εργαζόμενων στον Τύπο,  για τα δικαιώματα των συνταξιούχων (μειώσεις συντάξεων και κατάργηση των δώρων) και τον εν ενεργεία συναδέλφων (μειώσεις μισθών – κατάργηση δώρων και επιδομάτων),  παρεμβαίνει δε σε όλες τις εκκρεμείς υποθέσεις που αφορούν στον ΔΟΛ, στον ΠΗΓΑΣΟ και στην ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ, στο πλευρό των εργαζομένων, προκειμένου να πετύχουν την καταβολή των δεδουλευμένων αποδοχών τους και των νόμιμων αποζημιώσεών τους. Τέλος, διατυπώθηκε η πρόταση ο κλάδος να είναι σε ετοιμότητα, ενόψει των αλλαγών που επίκεινται στην συνδικαλιστική νομοθεσία και για να διεκδικήσει δυναμικά την υπογραφή συλλογικών συμβάσεων με τους εργοδότες.

Όσον αφορά τα πνευματικά δικαιώματα, το Μεικτό Συμβούλιο ενημερώθηκε για τις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η ΕΣΗΕΑ και για την ειδική επιτροπή που έχει συσταθεί προκειμένου να διαμορφωθεί  πρόταση για την προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων των δημοσιογράφων, ενόψει της ενσωμάτωσης της ευρωπαϊκής οδηγίας για το copyright στην εθνική νομοθεσία αλλά και των συζητήσεων που ξεκινούν με πρωτοβουλία της ευρωπαϊκής επιτροπής για την εξειδίκευση στους τρόπους εφαρμογής της.

Ζητήθηκε η συνδρομή των μελών του Μεικτού Συμβουλίου προκειμένου, αφενός να ενημερώσουν την Επιτροπή για όρους που τυχόν περιλαμβάνονται στις ατομικές συμβάσεις των εργαζομένων και αφορούν το θέμα των πνευματικών δικαιωμάτων. Να ενημερώσουν την Επιτροπή για τυχόν προτάσεις που διατυπώνονται από συναδέλφους και να ενημερώνουν τους συναδέλφους για τις εξελίξεις στο θέμα.

Ζητήθηκε, τέλος, να υπάρχει στενή συνεργασία του Μεικτού Συμβουλίου με το Διοικητικό Συμβούλιο της Ένωσης για την προώθηση των θεμάτων που απασχολούν τους εργασιακούς χώρους.

 

ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Η Ένωση Συντακτών Περιοδικού και Ηλεκτρονικού Τύπου (ΕΣΠΗΤ) και το Εργαστήριο Τεκμηρίωσης και Μελέτης της Ιστορίας του Ελληνικού Τύπου/Κέντρο Έρευνας Νεότερης Ιστορίας του Πάντειου Πανεπιστημίου συνδιοργανώνουν τo 8ο Διεθνές Συνέδριο της ESPRit, με θέμα «Περιοδικός Τύπος και Οπτικός Πολιτισμός». Το Συνέδριο θα φιλοξενηθεί στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) αύριο Πέμπτη 12 και μεθαύριο Παρασκευή 13 Σεπτεμβρίου.

Πολύ σημαντική η πρωτοβουλία της ΠΟΕΣΥ για τα πνευματικά δικαιώματα των δημοσιογράφων τα οποία στη χώρα μας υφίστανται διαχρονικά μια ατιμώριτη ληστεία από κάθε λογής πειρατές.

Ακόμη και έρευνες που προϋποθέτουν πολύμηνη εργασία έχουν κατά καιρούς κλαπεί από θρασύτατους ληστές της πνευματικής εργασίας και έχουν παρουσιαστεί με άλλες υπογραφές από εκείνη του αληθινού δημιουργού.  

Γι' αυτό το φαινόμενο, σοβαρές ευθύνες έχουν τα συνδικαλιστικά σωματεία και η εγκληματική τους αδράνεια επί σειρά ετών, με την ΕΣΗΕΑ σε πρώτο πλάνο.

Η κλοπή της πνευματικής εργασίας θεωρείτο στο παρελθόν σχεδόν δεδομένη, ενώ η εκπομπή του Αθηναϊκού Πρακτορείου αποτελούσε προνομιακό χώρο για τους ληστές της δημοσιογραφικής εργασίας. 

Η απάντηση που έδιναν οι αρμόδιοι όταν τους ρωτούσαν επί του θέματος ήταν ότι από τη στιγμή που αλλάζει έστω και ένα ΚΑΙ στο κείμενο δεν θεωρείται κλοπή και δεν μπορούν να επέμβουν...!

Σήμερα μέσα στο ψηφιακό περιβάλλον με την παγκοσμιοποίηση λόγω ίντερνετ μπορεί να συμβεί οτιδήποτε και η ενημέρωση διατρέχει κάθε είδους κίνδυνο κλοπής και διαστρέβλωσης (fake news).

Η πνευματική εργασία δεν είναι ιδιοκτησία ούτε για το χρηματοκιβώτιο του ίδιου του δημιουργού της. Αντίθετα ο δημιουργός -και ο δημοσιογράφος- επιθυμκεί τη διάδοση του έργου του.

Αρκεί λοιπόν η αναφορά ότι τα στοιχεία προέρχονται από το άρθρο του/της τάδε δημοσιογράφου.

Όμως, οι θρασύτατοι απατεώνες δεν μπορούν να κάνουν ούτε αυτή την απλούστατη αναφορά. Γι' αυτό η έστω και την τελευταία στιγμή πρωτοβουλία της ΠΟΕΣΥ έχει πολύ μεγάλη σημασία.

Αρκεί να προχωρήσει και στην πράξη...  

 Η ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΠΟΕΣΥ:

Η ΠΟΕΣΥ ΑΝΟΙΓΕΙ ΤΗΝ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΩΝ

Τα Πνευματικά Δικαιώματα στο δημοσιογραφικό έργο και την Ενημέρωση ήταν το αντικείμενο των συναντήσεων εργασίας που έγιναν στην Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Συντακτών (ΠΟΕΣΥ), την Πέμπτη 18 και την Παρασκευή 19 Ιουλίου.

Προσκεκλημένος, σε αυτό το διήμερο εργαστήριο, ήταν ο Olle Wilof από τη Σουηδική Ένωση Δημοσιογράφων, μέλος της Ομάδας Εμπειρογνωμόνων της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων για θέματα Πνευματικών Δικαιωμάτων.

 

Ο Σουηδός ειδικός κλήθηκε στην Αθήνα στο πλαίσιο του έργου Managing Change in Journalism, που εκτελεί η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Δημοσιογράφων (ΕΟΔ) με τη συμμετοχή της Ένωσης Συντακτών Ημερήσιων Εφημερίδων Μακεδονίας-Θράκης (ΕΣΗΕΜ-Θ), που ανέλαβε την πρωτοβουλία για την πρόσκληση αξιοποιώντας σχετική πρόβλεψη του έργου.

Στην πρώτη μέρα του εργαστηρίου, συμμετείχαν εκπρόσωποι της ΠΟΕΣΥ, της ΕΟΔ καθώς και  Έλληνας εμπειρογνώμονας, και εξετάστηκαν τεχνικά θέματα, μεταξύ των οποίων:

 

* Το ελληνικό νομοθετικό πλαίσιο.

* Η λειτουργία των Οργανισμών Συλλογικής Διαχείρισης στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες

* Μοντέλα διαχείρισης Πνευματικών Δικαιωμάτων που εφαρμόζονται σε ευρωπαϊκές χώρες

* Οι προβλέψεις της Οδηγίας της ΕΕ για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας στην ψηφιακή ενιαία αγορά

Στη δεύτερη συνάντηση, εκπρόσωποι όλων των Ενώσεων Συντακτών μελών της ΠΟΕΣΥ, ενημερώθηκαν συνοπτικά για τα γενικά δεδομένα σχετικά με το θέμα και συζήτησαν με τον Σουηδό ειδικό για κάποιες παραμέτρους του και για την πιθανή προσαρμογή στα ελληνικά μέτρα μοντέλων που εφαρμόζονται σε άλλες χώρες.

Οι παραπάνω συναντήσεις είναι το εναρκτήριο βήμα στην πρωτοβουλία της ΠΟΕΣΥ να καταρτίσει, σε συνεργασία με τις Ενώσεις-μέλη της, μια στρατηγική για την αποτελεσματική διαχείριση αυτού του περίπλοκου ζητήματος.

 

Πολλές συζητήσεις έχει ξεσηκώσει η κομματική διαπλοκή δημοσιογράφων που εμφυτεύονται στα Δημόσια Μέσα ενημέρωσης από τις εκάστοτε κυβερνήσεις.

Πρόσφατα η επιλογή του κ. Κωνσταντίνου Ζούλα, διευθυντή του γραφείου Τύπου του πρωθυπουργού, στη θέση του προέδρου της ΕΡΤ αναζωπύρωσε αυτό το ζήτημα, ενώ πριν από λίγο καιρό η διοίκηση της ΕΣΗΕΑ είχε εκδόσει ανακοίνωση που δήλωνε μεγάλο ενδιαφέρον για τα Δημόσια ΜΜΕ (βλέπε εδώ:  Η ΕΣΗΕΑ παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στα Δημόσια ΜΜΕ

Όμως δεν αρκεί η παρακολούθηση των διεργασιών στα Δημόσια ΜΜΕ για να εξασφαλιστεί η εύρρυθμη λειτουργία τους και η πολυφωνική δημοκρατική ενημέρωση του ελληνικού λαού, δίχως τις επεξεργασμένες προτάσεις που θα εξασφαλίσουν το αναγκαίο θεσμικό πλαίσιο ανεξαρτησίας των δημοσιογράφων.

Δυστυχώς στον τομέα αυτό οι διοικήσεις της ΕΣΗΕΑ δεν έχουν σημειώσει καμία σημαντική πρόοδο. Εξακολουθούν, ακόμη και σήμερα, να λειτουργούν με τη νοοτροπία της ιδιοτελούς συντεχνίας που ενδιαφέρεται για την εξασφάλιση των μελών της (και αυτό χωρίς ιδιαίτερη αγωνιστικότητα και επιμονή) και όχι για την κατοχύρωση του δημοσιογραφικού επαγγέλματος/λειτουργήματος.

Δεν έχουν δηλαδή προτείνει ένα σχέδιο που θα προστατεύει θεσμικά τα Δημόσια ΜΜΕ από την αυθαιρεσία των κυβερνήσεων με αποτέλεσμα οι διαπλεκόμενοι "κομματικοί δημοσιογράφοι" να σιτίζονται κάθε φορά από την εισφορά του λαού, καταστρατηγώντας την ασυμβίβαστη ταυτόχρονη λειτουργία πολιτικής δράσης και δημοσιογραφίας.

Έτσι, χωρίς μάλιστα οι περισσότεροι να προσφέρουν κανένα έργο ποιότητας, καταφέρνουν να παραγκωνίζουν άλλους ικανούς και αξιοπρεπείς δημοσιογράφους, ενώ  ταυτόχρονα ευτελίζουν και την αμήχανη ΕΣΗΕΑ της οποίας είναι και παραμένουν μέλη..

Η αρχή του ασυμβίβαστου στην άσκηση ή στην κάθε είδους ταυτόχρονη εμπλοκή πολιτικής και δημοσιογραφίας που ισχύει διεθνώς έχει εκφυλιστεί στη χώρα μας, με αποτέλεσμα σύζυγοι πολιτικών να παρουσιάζουν και να προωθούν ρεπορτάζ των συζύγων τους, να "ανακρίνουν αντικειμενικά" πολιτικούς αντιπάλους κ.ο.κ.

Το ανεπαρκές καταστατικό της ΕΣΗΕΑ αλλά και ο ελλειπής Κώδικας δημοσιογραφικής Δεοντολογίας δεν αποτελούν ασπίδα προστασίας για τέτοιου είδους αυθαιρεσίες. Αναφέρεται π.χ. στο καταστατικό το ασυμβίβαστο του εκλέγεσθαι στα όργανα της ΕΣΗΕΑ των δημοσιογράφων-βουλευτών, αλλά δεν περιλαμβάνεται σαφώς και ο υποψήφιος βουλευτής.

Έτσι, κάποιος εκλεγμένος στα όργανα της ΕΣΗΕΑ μπορεί να είναι διαπλεκόμενος "κομματικός δημοσιογράφος" και να κατεβαίνει υποψήφιος βουλευτής με ένα κόμμα χωρίς να παραιτηθεί, παραμένοντας ταυτόχρονα στη θέση του στα όργανα του συνδικαλιστικού σωματείου.

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ

Ίσως ύστερα από τόσα χρόνια διαπλοκής των διοικήσεων της ΕΣΗΕΑ με την πολιτική εξουσία να μην είναι εύκολο για μερικούς να αλλάξουν γραμμή, αλλά να έχουν εύκολη τη δικαιολογία ότι δεσμεύονται από το καταστατικό και λοιπές άλλες δικαιολογίες.

Επειδή διαβάσαμε τελευταία ότι επιχειρείται αλλαγή και προσαρμογή του καταστατικού προτείνουμε και θα επιμείνουμε να μη γίνει εν κρυπτώ και μεταξύ παρεών η όποια αλλαγή, αλλα να προκύψει ύστερα από δημόσια διαβούλευση με τα μέλη της ΕΣΗΕΑ.

Όσον αφορά στα Δημόσια ΜΜΕ και την κομματική διαπλοκή, επαναλαμβάνουμε την πρότασή μας που ακούστηκε σε πρώτη μορφή και στη συνέλευση της ΕΣΗΕΑ:  κάθε δημοσιογράφος έχει δικαίωμα να υποστηρίζει όποιο κόμμα και όποια ιδεολογία νομίζει, αλλά από τη στιγμή που είναι ενταγμένος ή εκτίθεται επίσημα και υπηρετεί ένα κόμμα ή άλλο φορέα εξουσίας να μη μπορεί να διοριστεί στα Δημόσια ΜΜΕ για όσο διάστημα το κόμμα αυτό είναι στην κυβέρνηση.

Ταυτόχρονα να αναστέλεται η ιδιότητα του μέλους της ΕΣΗΕΑ για όσους ισχύουν τα παραπάνω χαρακτηριστικά. Δεν είναι δυνατόν ακόμη και εκλεγμένα μέλη σε θεσμικά όργανα του σωματείου να κατεβαίνουν υποψήφιοι στις εκλογές και να μην παραιτούνται ούτε είναι έντιμο αυτά τα άτομα όταν αποτυγχάνουν στις εκλογές να διορίζονται στα Δημόσια ΜΜΕ όταν το κόμμα με το οποίο εκτέθηκαν γίνεται κυβέρνηση.

Και επειδή  ο κάθε κανόνας έχει τις εξαιρέσεις του με αφορμή το διορισμό του κυρίου Ζούλα σημειώνουμε ότι: η κάθε κυβέρνηση να μπορεί να διορίσει μόνο στα αξιώματα του προέδρου, του γενικού διευθυντή ή του διευθύνοντα συμβούλου με αποκλειστική ελεύθερη δική της επιλογή.

Όμως, όποιος δημοσιογράφος διορίζεται σε τέτοιες "πολιτικές θέσεις" αμέσως υπόκειται στην αναστολή της ιδιότητάς του και βέβαια είναι ασυμβίβαστο να εκλέγεται στα θεσμικά όργανα του σωματείου του από τα οποία αν είναι εκλεγμένος πρέπει να παραιτηθεί.

Απλά πράγματα κυρίες και κύριοι του ΔΣ της ΕΣΗΕΑ.

Είναι η τελευταία σας ευκαιρία να τα καταλάβεται για να ενισχυθεί η αξιοπρέπεια του δημοσιογραφικού επαγγέλματος και να μην ξεφτιλίζονται οι δημοσιογράφοι με δική σας υπαιτιότητα.